Kaç Çeşit Kan Grubu Vardır? Kan Gruplarının Özellikleri Nelerdir?

Kaç Çeşit Kan Grubu Vardır? Kan Gruplarının Özellikleri Nelerdir?

 

Her kan damlasında vücudumuzda oksijen taşıyan kırmızı kan hücreleri bulunur. Ayrıca enfeksiyonla savaşmaya yardımcı olan beyaz kan hücrelerini ve kanın pıhtılaşmasına yardımcı olan trombositleri içerir. Kan grubu, anne ve babadan miras alınarak genler tarafından belirlenir. A, B, AB, O olmak üzere dört ana kan grubu vardır. 33 farklı kan grubu sistemi vardır, ancak iki tanesi yaygın olarak kullanılmaktadır. Bunlar AB0 ve Rhesus (Rh) sistemleridir. Bu iki grup çoğu insanın aşina olduğu sekiz temel kan grubunu oluşturur.

 

  1. 0 Rh(+)
  2. 0 Rh(-)
  3. AB Rh(+)
  4. AB Rh(-)
  5. A Rh(+)
  6. A Rh(-)
  7. B Rh(+)
  8. B Rh(-)

Kan grubu söz konusu olduğunda, bir ebeveynden A antijeni ve diğerinden B antijeni miras alınarak AB kan grubuna yol açılabilir. Ayrıca her iki ebeveynden de B antijenleri alınarak, bir BB veya bir B kan grubu ortaya çıkarılabilir. Öte yandan Tip O, antijen içermez ve A ve B kan tipleri üzerinde etkisi yoktur. Bunun anlamı, eğer anneden bir O ve babadan bir A alırsanız, örneğin, kan grubunuz A olacaktır. Ayrıca, A tipi veya B tipi kanı olan iki kişinin, O tipi kanı olan bir bebeği olması muhtemeldir. O antijeni taşırlar. Örneğin, AO kanına sahip ebeveynlerin her biri O antijeni çocuklarına aktarabilir ve OO (veya sadece O) kanını oluşturabilir. Genotip adı verilen bu kombinasyonlardan altı tanesi (AA, AB, BB, AO, BO, OO) vardır. Dört kan grubu (A, B, AB ve O) bu genotiplerden kaynaklanır.

Rh Faktörü

Kan ayrıca Rh faktörüne göre yazılır. Bu, kırmızı kan hücrelerinde bulunan başka bir antijendir. Hücreler antijene sahipse, Rh pozitif olarak kabul edilirler. Eğer yoksa, Rh negatif olarak kabul edilirler. Rh antijeninin mevcut olup olmadığına bağlı olarak, her kan tipine bir pozitif veya negatif sembol atanır.

Nadir Bulunan Kan Grupları Hangileridir?

Dünya’da her hangi bir yerde hangi kan grubunun nadir ya da fazla olduğunu söylemek zordur, çünkü bunlar genetik ile bağlantılıdır. Bu, bazı kan türlerinin prevalansının dünyanın farklı bölgelerinde geniş ölçüde değiştiği anlamına gelir.

Halihazırda Türkiye’de Kızılay verilerine göre en fazla bulunan ve en çok ihtiyaç duyulan kan grubu A Rh (+) en az ihtiyaç duyulan kan grubu ise Ab Rh (-)’tir.

Hangi Kan Grubu Kimlerden Kan Alabilir?

  • AB Rh+ Tüm kan gruplarından
  • AB Rh- Tüm Rh- kan gruplarından
  • A Rh+ O Rh- O Rh+ A Rh- A Rh+
  • A Rh- O Rh- A Rh-
  • B Rh+ O Rh- O Rh+ B Rh- B Rh+
  • B Rh- O Rh- B Rh-
  • O Rh+ O Rh- O Rh+
  • O Rh- O Rh-

Hangi Kan Grubu Kimlere Kan Verebilir?

  • AB Rh+ AB Rh+
  • AB Rh- AB Rh- AB Rh+
  • A Rh+ A Rh+ AB Rh+
  • A Rh- A Rh+ A Rh- AB Rh+ AB Rh-
  • B Rh+ B Rh+ AB Rh+
  • B Rh- B Rh+ B Rh- AB Rh+ AB Rh-
  • O Rh+ Tüm Rh+ kan gruplarına
  • O Rh- Tüm kan gruplarına

 

Kan Grubu Neden Önemlidir?

Bir bireyde bağışıklık sistemi doğal olarak antikor adı verilen koruyucu maddeler içerir. Bunlar, bağışıklık sisteminin tanımadığı herhangi bir malzemeyle savaşmaya yardımcı olur. Genellikle virüslere ve bakterilere saldırırlar. Bununla birlikte, antikorlar doğal kan tipinde bulunmayan antijenlere de saldırabilir. Örneğin, transfüzyon sırasında A tipi kanla karışan B tipi kan varsa, antikorlar A antijenlerini yok etmeye çalışacaktır. Buda yaşamı tehdit edici sonuçlar doğurabilir, bu yüzden dünyadaki tıp merkezleri böyle bir olumsuzluğu engellemek için sıkı prosedürler kullanırlar. Kan gruplarının her zaman uyumlu olması için tam olarak eşleşmesi gerekmediğini unutmamakta fayda vardır. Örneğin, AB kan, hem A hem de B antijenine sahiptir, bu nedenle bu tip kanı olan bir kişi A tipi veya B tipi kanı alabilir. Herkes O tipi kan alabilir çünkü antijen içermez. Bu yüzden O tipi kanı olan insanlar “evrensel bağışçılar” olarak kabul edilir. Ancak, O tipi kanı olan insanlar sadece O tipi kan alabilirler. Rh faktörü söz konusu olduğunda, Rh pozitif kanı olan insanlar Rh pozitif ya da Rh negatif kan alırken Rh negatif kanlı insanlar sadece Rh negatif kan alabilir. Bazı durumlarda, Rh negatif kanı olan bir bayan Rh pozitif kanı olan bir çocuğu taşıyabilir buda Rh uyumsuzluğu denilen tehlikeli bir duruma neden olur.

 

Bir önceki yazımız olan 2020 Sevgililer Gününe Kaç Gün Var? Başlıklı konumuzu okumanızı öneririz.

(Bu yazıyı puanlamak ister misiniz? Yıldıza tıklayarak bu yazıya puan verebilirsin.)

Oy vermek için yıldızlara tıklayın!

Yorum Yap